این سایت سعی دارد سایت های برتر سراسر ایران را معرفی کند ما با نمایش دادن پیش نمایشی از سایت، کاربران را به دیدن کامل مطالب سایت های معرفی شده دعوت میکنیم فلذا هیچ لینک، عکس، و متنی از سایت های معرفی شده کپی نمیشود.

    وظیفه گلبول قرمز

    مهدی

    بچه ها کسی جواب رو میدونه ؟

    وظیفه گلبول قرمز را از این سایت دریافت کنید.

    گلبول قرمز

    گلبول قرمز

    از ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد

    برای تأییدپذیری کامل این مقاله به منابع بیشتری نیاز است. لطفاً با توجه به شیوهٔ ویکی‌پدیا برای ارجاع به منابع، با ارایهٔ منابع معتبر این مقاله را بهبود بخشید. مطالب بی‌منبع را می‌توان به چالش کشید و حذف کرد.

    گلبول‌های قرمز خون انسان.

    گلبول قرمز، گویچه سرخ یا اریتروسیت متداول‌ترین نوع سلولهای خونی است و در بدن مهره‌داران، نقش اصلی رساندن اکسیژن را، از شش‌ها (یا آبشش‌ها) به بافت‌ها، بازی می‌کند.

    گلبول‌های قرمز سکه مانند (مقعر الطرفین)، کوچک و فاقد هسته و سایر اندامک‌ها است و در نتیجه ژن‌های سازنده مواد مورد نیاز خود را ندارد. به همین جهت تنها منبع برای تأمین انرژی در آن فرایند گلیکولیز و تنفس سلولی است. گلبول قرمز از حجمی بالغ بر ۸۹ تا ۹۸ میکرون برخوردار است.[۱] در شرایط طبیعی قطر آن‌ها به‌طور متوسط ۷٫۵ میکرون است.اگر اندازهٔ سلول کوچک‌تر از ۶ میکرون باشد میکروسیت و اگر بزرگ‌تر از ۹ میکرون باشد، ماکروسیت نامیده می‌شود. حضور گویچه‌های قرمز با اندازه‌های مختلف در خون را آنیزوسیتوزیس (Anisocytosis) و حضورشان با اشکال مختلف در خون را پوی‌کیلوسیتوزیس (Poikilocytosis) می‌نامند که در حالات مرضی دیده می‌شوند. تعداد گویچه‌های قرمز در حالت طبیعی در خون زنان ۳٫۶ تا ۵٫۵ میلیون و در خون مردان ۴٫۱ تا ۶ میلیون در هر میکرولیتر می‌باشد.

    نسبت حجم گویچه‌های قرمز خون به کل خون بر حسب درصد را هماتوکریت می‌نامند. این نسبت در زنان و مردان سالم و بالغ به ترتیب برابر ۴۵–۳۵ و ۵۰–۴۰ درصد است.

    سیتوپلاسم گلبول‌های قرمز اسفنجی بوده و به وسیلهٔ غشاء پلاسمایی قابل ارتجاعی احاطه شده تا این سلول بتواند تغییر شکل بدهد و از مویرگ‌های باریک عبور کند

    در سیتوپلاسم گلبول رنگدانه‌ای به نام هموگلوبین وجود دارد که پروتئینی آهندار است. گلبول قرمز به وسیلهٔ هموگلوبین خود در جاهایی که تراکم اکسیژن زیاد باشد این آهن با اکسیژن ترکیب شده و اُکسی هموگلوبین را تشکیل می‌دهد و در جایی که تراکم اکسیژن کم باشد تجزیه شده و اکسیژن آزاد می‌کند. این خاصیت هموگلوبین در جابه‌جایی اکسیژن از شش‌ها به بافت‌ها بسیار سودمند است. عمر آن تقریباً ۱۲۰ روز است. بعد از این مدت گلبول در کبد تجزیه می‌شود و آهن موجود در کبد اندوخته می‌شود. همچنین محل تولید آن در جنین کیسه زرد، کبد، طحال، گره لنفاوی و مغز قرمز استخوان است. بعد از تولد تا پنج سالگی تمام مغز استخوانهای بدن است. در فرد بالای پنج سال فقط در مغز استخوانهای پهن و استخوان‌های دراز متصل به تنه است.

    تنظیم تولید گلبول‌های قرمز هنگامی انجام می‌شود که مقدار اکسیژن بافت‌های بدن کاهش یابد.

    برای تولید گلبول قرمز از کلیه و کبد هورمونی به نام اریتروپویتین بیشتری خارج می‌شود و با تأثیر بر مغز استخوان موجب افزایش گلبول قرمز می‌شود. در افراد مبتلا به بیماری‌های قلبی اکسیژن رسانی به قلب کاهش یافته و می‌تواند سبب افزایش ترشح هورمون اریتروپویتین شود.

    گلبولهای صورتی در کبد و طحال تخریب می‌شوند.

    چرخهٔ زندگی[ویرایش]

    تولید[ویرایش]

    تصویر الکترونی از سلول‌های خون. گلبول قرمز (چپ تصویر)، پلاکت (میانه تصویر)، لوکوسیت (راست تصویر) تصویر۱:۲۰۰۰۰۰۰

    اریتروسیت‌ها در دوران جنینی ابتدا در کیسه زرده و سپس در کبد، طحال، گره‌های لنفی و مغز استخوان ساخته می‌شوند. از حدود ۵ سالگی به بعد گلبول سازی فقط در مغز استخوان‌های پهن و قسمتی از استخوان‌های متصل به تنه (مانند: ران) انجام می‌شود. عامل تنظیم‌کننده ساخت اریتروسیت‌ها پروتئینی به نام اریتروپویتین است که بر اثر کاهش اکسیژن رسانی به بافت‌ها از کبد و کلیه‌ها ترشح می‌شود. برای ساخت اریتروسیت‌ها وجود ویتامین ب۱۲ و همچنین اسید فولیک ضروری است؛ بنابراین کمبود آهن در بدن باعث نوعی کمخونی به نام آنِمی فقر آهن می‌شود.

    عمر اریتروسیت‌ها در حدود ۱۲۰ روز است و بعد از آن غشای آن‌ها سخت و شکننده می‌شود و وقتی پیر می‌شوند، در هنگام عبور از مویرگهای کبد و طحال آسیب می‌بینند و از بین می‌روند و هموگلوبین ان توسط ماکروفاژ تبدیل به امینو اسید می‌شود و توسط جریان خون به مغز استخوان می‌رود تا دوباره این فرایند از سر گرفته شود.

    به فرایند تولید گلبول قرمز Erythropoiesis گویند. در صورت کاهش یافتن سطح اکسیژن در کلیه، کلیه هورمون اریتروپویتین را به مقدار بیشتری ترشح می‌کند و فرایند تولید گلبول قرمز شدت پیدا می‌کند. در کمبود اکسیژن مقدار اریتروپوئیتین پس از ۲۴ ساعت به حداکثر می‌رسد

    زندگی فعال[ویرایش]

    طول عمر مفید یک یاختهٔ سرخ خونی ۱۰۰ تا ۱۲۰ روز می‌باشد.[۲] در این مدت آنان به وسیلهٔ فشار خون در رگ‌ها جابه‌جا می‌شوند. گلبول‌های قرمز فاقد هسته بوده و شکل دیسک مانند با طرفین مقعر دارند. متوسط اندازه گویچه‌های قرمز حدود ۷٫۸ میکرون و ضخامت آن‌ها در ضخیم‌ترین نقطه ۲٫۵ میکرون و در مرکز حدود ۱ میکرون است. شکل گلبول‌های قرمز به آن‌ها اجازه می‌دهد که درون عروق بسیار ریز بدن نظیر مویرگ‌های انتهایی به خوبی فشرده شده و از آن‌ها عبور کنند.[۳]

    بیماری‌ها و اختلالات گلبول‌های قرمز[ویرایش]

    این اختلالات بسیار متنوعند از نقائص آنزیمی مانند فاویسم، انواع کم خونی مانند کم خونی فقر آهن، تالاسمی و سلول داسی شکل، اختلالات شکل گویچه مانند اسفروسیتوز.

    جستارهای وابسته[ویرایش]

    سرعت ته‌نشینی گویچه سرخ

    درگاه خون‌شناسی درگاه پزشکی درگاه پرستاری

    منابع[ویرایش]

    ↑ سید علی مهبد امیر، هماتولوژی عملی، چاپ چهارم، تهران، نشر اشراقیه، زمستان ۱۳۸۷ ص ۱۲۹

    ↑ "RBC Life Cycle". (به انگلیسی). 6 October 2016. Archived from the original on 20 April 2017. Retrieved 19 April 2017.

    ↑ «RBC چیست؟ علت بالا یا پایین بودن RBC در آزمایش خون؛ نشانه‌ها و بیماری ها». . دریافت‌شده در ۲۰۲۰-۰۴-۱۹.

    زیست‌شناسی مقدماتی گسترش نبو

    آزمایش پزشکی: Myeloid آزمایش خونs (CPT 85002–85999)

    گسترش نبو

    آزمایش پزشکی: رنج نرمال, آزمایش ادرار (CPT 81000–81099)

    منبع مطلب : fa.wikipedia.org

    گلبول قرمز خون — به زبان ساده – فرادرس

    گلبول قرمز خون فراوان‌ترین سلول در خون به شمار می‌آیند. گلبول‌های قرمز وظیفه خمل و انتقال اکسیژن از شش‌ها به بافت‌های بدن را بر عهده دارند.

    گلبول قرمز خون — به زبان ساده

    آخرین به‌روزرسانی: ۲۲ تیر ۱۴۰۱ زمان مطالعه: ۱۰ دقیقه

    زیست شناسی، علوم پایه

    گلبول قرمز خون یا «اریتروسیت‌» (Erythrocyte) یکی از سلول‌های خونی و دارای هموگلوبین است. این سلول‌ها، در مهره‌داران وظیفه انتقال اکسیژن و دریافت دی اکسید کربن را در میان بافت‌های مختلف بر عهده دارد.

    فهرست مطالب این نوشته

    گلبول قرمز چیست؟

    گلبول‌های قرمز مهره‌داران

    چرخه زندگی

    آزمایش‌های گلبول قرمز

    گلبول قرمز چیست؟

    خون شامل سه دسته سلول است. این سلول‌ها هر یک وظایف اختصاصی را در بدن انجام می‌دهند. این سلول‌ها شامل موارد زیر هستند:

    گلبول قرمز: انتقال اکسیژن به سراسر سلول‌های بدن را برعهده دارد.گلبول سفید: به عنوان جزیی از سیستم ایمنی بدن در مبارزه با پاتوژن‌ها و سایر عوامل بیگانه وارد عمل می‌شوند.پلاکت: مهم‌ترین وظیفه‌ آن‌ها کمک به فرایندهای لخته سازی و انعقاد خون است.

    تصویر ۱: انواع سلول‌های خونی

    در این مطلب به طور اختصاصی به معرفی ساختار، ویژگی‌ها و عملکرد گلبول قرمز خون می‌پردازیم.

    «گلبول‌های قرمز خون» (Red Blood Cell) در سلول‌های مغز استخوان تولید می‌شوند و در رگ‌های خونی قرار می‌گیرند. این سلول‌ها از متداول‌ترین سلول‌های خونی در مهره‌داران به شمار می‌آیند که وظیفه آن‌ها تحویل اکسیژن از شش‌ها یا آبشش‌ها و انتقال آن به بافت‌های سراسر بدن از طریق خون است.

    اریتروسیت‌ها در پستانداران ساختارهای دیسک یا صفحه‌ای شکلی هستند که از دو طرف مقعر می‌شوند. این سلول‌ها زمانی که بالغ می‌‌شوند، هسته سلولی خود را از دست می‌دهند. به دلیل این که آن‌ها فاقد هسته هستند، DNA ندارند.

    گلبول‌های قرمز در سایر مهره‌داران برخلاف پستانداران دارای هسته هستند و تنها یک استثنا در این زمینه وجود دارد که در خزندگان و در گونه سمندر قابل مشاهده است.

    به دلیل نبود هسته و سایر اندامک‌های سلولی مانند میتوکندری در گلبول‌های قرمز پستانداران موجب شده است که این سلول‌ها هیچ گونه استفاده و نیازی به اکسیژنی که حمل می‌کنند، نداشته باشند. گلبول‌های قرمز تنها برای انرژی مورد نیاز خود ATP تولید می‌کنند و این انرژی صرف انتقال اکسیژن به سایر سلول‌ها می‌شود. زمانی که اریتروسیت‌ها پیر می‌شوند، آن‌ها شکسته شده و ترکیبات سلولی آن‌ها برای مصارف دیگر بدن مورد استفاده قرار می‌گیرند.

    کلمه اریتروسیت از کلمه یونانی «اریتروس» یعنی قرمز و کلمه «کیتوس» به معنی میان تهی و «سیت» به معنای سلول مشتق شده است. گلبول‌های قرمز خون به «RBCs» یا (Red Blood Corpuscles) (به معنی سلول‌های کوچک قرمز خونی) و «هماتید‌ها» (Haematids) نیز معروف هستند.

    «شیستوسیت» (Schistocyte) نام یکی از انواع گلبول‌های قرمز است که به قطعات مختلف تقسیم شده است، به عبارتی دیگر به قطعات گلبول‌های قرمز خون شیستوسیت می‌گویند. شیستوسیت‌ها در اشکال متفاوت و نامنظم در خون مشاهده می‌شوند و در برخی از بیماری‌های خونی تعداد آن‌ها افزایش می‌یابد.

    تصویر ۲: شیستوسیت‌ها قطعاتی با اشکال نامنظم از گلبول‌های قرمز هستند.

    اولین کسی که گلبول‌های قرمز را شناسایی و معرفی کرد، زیست‌شناسی هلندی به نام «یان سوامردام» (Jan Swammerdam) بود. این زیست‌شناس برای مطالعه خون قورباغه با استفاده از میکروسکوپ در سال ۱۶۵۸ توانست گلبول‌های قرمز را مشاهده کند.

    گلبول‌های قرمز مهره‌داران

    گلبول‌های قرمز سلول‌هایی هستند که دارای مولکول‌های «هموگلوبین» (Hemoglobin) هستند. هموگلوبین‌ها مولکول‌های پیچیده‌ای هستند که در ساختار خود گروه‌های «هِم» (Heme) دارند. گروه‌های هِم در واقع از اتم‌های آهن تشکیل شده‌اند که به مولکول‌های اکسیژنی که از شش‌ها و آبشش‌ها توسط گلبول‌های قرمز دریافت می‌شوند، اتصال می‌یابند و مولکول‌های اکسیژن را در مجاورت بافت‌های مختلف بدن آزاد می‌کنند. اکسیژن به راحتی از طول غشای سلولی گلبول‌های قرمز به خارج از آن انتشار می‌یابد.

    تصویر ۳: ساختمان پروتئین هموگلوبین در گلبول‌های قرمز

    هموگلوبین همچنین می‌تواند برخی از مواد دفعی سلول‌ها مانند دی اکسید کربن را از سلول‌های بدن دریافت کند. یک ترکیب مشابه با هموگلوبین به نام «میوگلوبین» (Myoglobin) وظیفه ذخیره اکسیژن را در سلول‌های ماهیچه‌ای بر عهده دارند.

    رنگ اریتروسیت‌ها به دلیل وجود اتم‌های آهن یا گروه هِم هموگلوبین‌های آن ایجاد شده است. پلاسمای خون به تنهایی به رنگ زرد است، اما گلبول‌های قرمز رنگ آن را با توجه به میزان و شرایط هموگلوبینی که دارند، می‌توانند تغییر دهند. به طوری که اگر اکسیژن به هموگلوبین‌های اریتروسیت‌ها متصل باشد، رنگ پلاسما به قرمز روشن تغییر می‌کند و زمانی که اکسیژن از هموگلوبین‌ها آزاد شده باشد، به دلیل تیرگی رنگ هموگلوبین، پلاسما هم تیره می‌شود، این تغییر رنگ در رگ‌های خونی سطح پوست به رنگ آبی قابل مشاهده است. از این تغییر رنگ برای اندازه‌گیری میزان اشباع اکسیژنی در رگ‌های خونی با استفاده از تکنیک‌های رنگ‌ سنجی (کالریمتری) استفاده می‌شود.

    وجود هموگلوبین که پروتئین‌های اختصاصی حمل اکسیژن هستند، سازگاری مهمی است که در بدن مهره‌داران اتفاق افتاده است و باعث می‌شود که خون ویسکوزیته کمتر و غلظت اکسیژن بیشتری داشته باشد و در این حالت اکسیژن رسانی به بافت‌ها بهتر انجام شود. اندازه اریتروسیت‌ها در گونه‌های مختلف مهره‌داران متفاوت است اما به طور میانگین عرض این سلول‌ها در حدود ۲۵ درصد بزرگتر از قطر مویرگ‌ها است و این امر باعث بهبود انتقال اکسیژن از اریتروسیت‌ها به بافت می‌شود.

    فیلم‌های آموزشی مرتبط

    آموزش علوم تجربی پایه نهم – بخش شیمی

    شروع یادگیری

    آموزش زیست شناسی سلولی و مولکولی – مبانی و مفاهیم مقدماتی

    شروع یادگیری

    آموزش فیزیک پایه دهم – فیزیک ۱

    شروع یادگیری

    آموزش فیزیک – پایه یازدهم

    شروع یادگیری

    آموزش زمین شناسی – پایه یازدهم

    شروع یادگیری

    آموزش علوم تجربی پایه هشتم – بخش فیزیک

    شروع یادگیری

    آموزش علوم تجربی – پایه هشتم – بخش شیمی

    شروع یادگیری

    آموزش علوم تجربی پایه نهم – بخش شیمی

    منبع مطلب : blog.faradars.org

    میخواهید جواب یا ادامه مطلب را ببینید ؟
    مهدی 8 روز قبل
    4

    بچه ها کسی جواب رو میدونه ؟

    برای پاسخ کلیک کنید